6.17 Onderhanden werken

De onderhanden werken hebben overwegend een looptijd van korter dan 12 maanden. 

Binnen het segment Wonen geldt voor een beperkt aantal contracten met woningkopers dat de laatste betalingstermijn pas verschuldigd wordt aan de Groep op het moment dat de woning doorverkocht wordt door de klant. Bij deze doorverkoop heeft de Groep verder aanspraak op een vooraf overeengekomen vast percentage over de waardeontwikkeling (positief of negatief) van de woning. Deze onderdelen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en zijn aan te merken als variabele vergoeding. Deze vergoeding wordt pas vast op het moment van afrekenen bij de notaris bij doorverkoop van de woning. In dit kader heeft de Groep een (langlopend) onderhanden werk debet opgenomen van € 6,6 mln. (2024: nihil).

De waardering van onderhanden werken wordt per project periodiek beoordeeld door de projectverantwoordelijke en het management van de betreffende eenheid. Deze beoordeling is gebaseerd op de projectdossiers, de projectadministratie en de kennis en ervaring van de betrokken medewerkers. Inherent aan dit proces is dat inschattingen moeten worden gemaakt en dat de Groep betrokken is bij onderhandelingen en discussies over de financiële afwikkeling van projecten, zoals minder- en meerwerk, claims, arbitrage en boetes, het tijdstip van oplevering en het kwaliteitsniveau van het werk. Het is mogelijk dat de uiteindelijke uitkomsten afwijken van de gemaakte schattingen. Dit risico is met name aanwezig bij meerjarige projecten met veel maatwerk en bij lopende claims of meerwerkdiscussies die per balansdatum nog worden besproken met opdrachtgevers.

De genoemde schattingen zijn omgeven door grotere onzekerheid naarmate:

• projecten zich in de ontwerpfase bevinden. Tijdens de uitwerking van een voorlopig ontwerp naar een definitief ontwerp kunnen aanzienlijke afwijkingen aan het licht komen ten opzichte van het voorlopig ontwerp. Dit kan leiden tot positieve of negatieve bijstellingen van de initiële prognose;

• de contractvormen en de daarbij gemaakte specifieke afspraken een hoger risico voor de Groep met zich meebrengen. Zo draagt de Groep bij een Design & Construct (DC)-contract het volledige ontwerprisico. Bij Design, Build, Maintain & Operate (DBMO)-contracten omvat de verantwoordelijkheid naast ontwerp en bouw tevens het onderhoud en de exploitatie gedurende de contractduur.

Daarnaast kan de mate van onzekerheid verder worden beïnvloed door externe factoren zoals marktomstandigheden, beschikbaarheid van materialen, arbeidskrapte en wijzigingen in wet- en regelgeving, die van invloed zijn op de kosten, oplevertermijnen en contractuele verplichtingen. Ook tijdens de uitvoeringsfase van projecten doen zich diverse kansen en risico’s voor. Hierbij kan onder meer worden gedacht aan meerwerk, claims en onvoorziene omstandigheden die mogelijk voor rekening van de Groep komen.

Op de onderhanden werken debet zijn geen materiële bedragen in mindering gebracht vanwege verwachte kredietverliezen. Ook zijn er geen posten van belang opgenomen met betrekking tot marginale kosten om een contract te verkrijgen of te vervullen.

Met de acquisitie van Hegeman Bouw & Services B.V. heeft de Groep tevens lopende opdrachten verkregen die op overnamedatum zijn verwerkt als onderhanden werken. Per overnamedatum bedroeg het saldo van de debetstand van de onderhanden werken € 15,0 miljoen en de creditstand € 22,7 miljoen (zie toelichting '6.2 Bedrijfscombinaties'). De reële waarde van de nog te realiseren marge op deze opdrachten is als onderdeel van de verworven orderportefeuille opgenomen onder de immateriële activa (zie toelichting '6.12 Immateriële activa').